Categories

اعلان

Loading…

د سیندونو اقتصادي ارزښت/ شوکت الله عابدافغان

ورځ تر بلی د هیواد نفوس ډیریږی ، زراعتي او صنعتي کړنې زیاتوالی مومې ، تقاضا او اړتیاوي هم ورځ تر بلی مخ پورته روانې وي د دغه اړتیا د پوره کولو په مؤخه هېوادونه ډول ډول اوږد مهاله اقتصادي ګلاري وضع کوي .

زمونږ د ګران هېواد افغانستان د اړتیا او اقتصادی بسیا په برخه کې زراعت اساسی رکن دي او دزراعتي کړنو د پایښت لپاره اوبه او سیندونه حیاتي رازښت لرونکې دي .

زمونږ هیواد د نړۍ یو له هغو هېوادونو څخه دی چې سیندونه یې د خپلې خاور سرچینه اخلي او همدارنګه یو پریمانه اوبه لرونکې هیواد هم یو. تقریباْ هېواد مو د ۷۵ میلیاره متر مکعب د اوبو ذخیرو لرونکی دي  چې د یادې اندازي ۷۰ سلنه پاکستان او ایران ته بهیږي او پاتي ۳۰ سلنه یی زمونږ هیواد کې دننه کارول کیږي.

اوبه او د کرکېلی پرمختګ:

د کرکېلی د پایښت او پرمخګ لپاره اساسي رکن اوبه او داوبو اوچت بندونه او ذخیري دي ، همدا ذخیري د وچکالۍ او د اوبو کمښت خطرات هم له مینځه وړي چې دا موضوعات زمونږ دهیواد د اقتصادي وضعیت د ښه کیدو سره کلکه اړیکه لري .

شوکت الله عابدافغان

زمونږ په هیواد کې تقریباءٌ ۸۰۰ زره هکتاره ځمکه د کرکیلې وړ ده چې د دغې اندازي څخه یواځی ۵۰ سلنه ځمکه کې په سنتی او پخوانې مروج شکل سره  کرکیله ترسره کیږی خو بیا هم زمونږ د هیواد ډیره برخه ناخالص تولید دهمدې سکتور له لارې پوره کیږی او همدارنګه زمونږ دهېوادنیو صادراتو مهم شاخص او مهمه برخه همدغه زراعتی محصولات دي.

د زراعت سکتور سربیره اوبه او سیندونه د انرژۍ په تولید کې هم اساسي ونډه لري.

اوسمهال مو په هېواد کې تر ډیره وارداتی برښنا کارول کیږی که له یوې خوا دغه برښنا پردۍ او مطمینه نه ده نو د بلې خوا هر کال په سلګونو میلیونه افغانۍ بدیل هم ورکوو . له همدې کبله لازمه ده چې د اوبو مدیریت ته پاملرنه وشي ، لوي او کوچني بندونه ورغول شی چې په دې سره هیوادۍ زیربیناء وده کوي او همدا راز کورنۍ برښنا په تولید سره کورنۍ کوچنۍ او لوي فابریکی ایجادیږی ، اوسمهال تر ډیره د صنعتی او د نورو فابریکو مخته لویه ستونزه د برښنا او انرزۍ نه شتون هم بللی شو .

اوبه (سیندونه) او فقر:

وروستی څیړنې ښایی چې د افغانستان ۵۰ څخه ډیره سلنه وګړي د څښاک د اوبو له ستونزي سره لاس او ګریوان دي او هرکال د ناپاکه اوبو څښاک او کارونې له وجې ډیره اندازه وګړي په خاصه توګه ماشومان د مرګ له ګواښ سره مخ وي. دا په داسی حال کې ده چې هېواد مو د طبعي اوبو پریمانه ذخیري لری، که محرومو وګړو ته د څښاک اوبه برابری شي نو انسانی پراختیا ، د کار د قوی ډیرښت ، د کار زمینه او داسی نورې اقتصادی او ټولنیزی ښیګڼې رامینځته کیږي .

د افغانستان د اوبو مدیریت ، تنظیم او ګاونډیو هیوادنو ته یی د بلاعوضی بهیدنې دکمښت موضوع ډیره پیچلی ده خو په ورته وخت کې دخپلې پیچلتیا څخه ډیر او اهم اقتصادی ارزښت هم لري. همدغې ارزښت ته په کتو دې حکومت دنړیوالي ټولنې او د دوستو تمویلوونکو هیوادونو په مالی او تخنیکې ملاتړ دغې برخې ته توجه ډیره کړي.

په دغه برخه کې تر ټولو ستره او ملی پرژوه دسورتاق بند بللی شو چې په ملی او سمیزه کچه د اقتصادي ارزښت لرونکي پروژه ده .

د دې پروژي سره به هغه ځمکي دهلاک له کندو راووځي چې همدي سیند دخیټې لاندي کړي دي، د کونړ جغرافیا د اقتصادی او سیاسی پلوه له هر بل وخت څخه د کونړ سیند داوبو مدیریت ته ډیره اړتیا لري ، ځکه که له یوې ځوا په کونړدنفوس په تناسب د کرنیزي ځمکې کموالی شتون لری نو له بلې خوا د صنعت او نور چارو کچه د انرژۍ او برښنا دنشتون او کمښت له کبله په هیڅ حساب ده .

له کونړ سیند څخه که کوچنۍ او لوی ویالي را بیلې شی نو للمی ځمکې به خړوب ، د ضرر کچه به راکمه او همدارنګه د کوچنیو بندونو لپاره به زمینه لا پراخه شي.

په اخر کې د سیمیزو او مرکزی چارواکو څخه غوښتنه کوو چې د اوبو مدیریت او تنظیم ته ډیره پاملرنه وکړي او ضمناء د کونړ سیند چې د ټولې اوبه یې جنوبې تربور ګاوندي ته بې غیر له کومه بدیله بهیږي باید د دولت په لومړيتوب کې قرار ولري ، او د یادولو وړ ده چې کونړسیند د اوبو ارزښت دهره پلوه ملی او افغانستان شموله دي.

په همدې سره د دې سیمنار د دایرونکو ، ملاتړ کوونکو ، ګډون کوونکو مننه کوم همدا راز له سیمیزو مسؤلو چارواکو غوښتنه کوم چې ورته سمیناورنه  او برنامې لا هم په لاره واچوي تر څو د ځوان با احساسه نسل ذهنیت او د مرکزی چارواکو او نړیوالو توجه یادې برخه کې راجلب کړي.

یادونه : یاده لیکنه په کونړ کې د کونړ سیند ارزښت سمینار او مشاعري لپاره لیکل شوي وه .

درنښت

بنګلور-هند

1,703 total views, 2 views today

onesignal_meta_box_present:
1
onesignal_send_notification:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

 دارالامان ماڼۍ د ولسمشر په لاس او د شهزادګۍ هندیه…

تاند، چهارشنبه، د اسد ۳۰مه: ولسمشر د خپلواکۍ د سلمې کلیزې په ویاړ رغول شوې د دارالامان ماڼۍ په شاندارو…

 دارالامان ماڼۍ د ولسمشر په لاس او د شهزادګۍ هندیه په وینا پرانیستل شوه

21 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

د خپلواکۍ سلمه کلیزه دې بختوره وي| احسان ارینزی

د نړۍ په ټولو هېوادونو کې داسې عنعنوي، فرهنګي، دیني او ملي ورځې شته چې خلک او حکومتونه یې په…

د خپلواکۍ سلمه کلیزه دې بختوره وي| احسان ارینزی

21 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د خپلواکۍ د سلمې کلیزې په ویاړ نن شپه د…

تاند، چهار شنبه، د اسد ۳۰ مه: د کورنیو چارو وزارت اعلان کړه چې نن د اسد په ۳۰مه به…

د خپلواکۍ د سلمې کلیزې په ویاړ نن شپه د کابل پر ۳ غونډیو اورلوبه کېږي

21 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

فرخنده باد صدمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان

استاد عارف نظر صدسال پیش از امروز مردم آزاده افغانستان، ثمره جانبازی ها، قهرمانی ها و مبارزات استقلال طلبانه فرزندان خویش…

فرخنده باد صدمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان

20 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری تاند No comments

نور

د غازي امان الله خان سل ارمانونه

1.        افغانستان منظم مالیاتي سیستم ولري 2.      افغانستان قوی مالي نطام ولري 3.      افغانستان خپلې پیسې ولري 4.      افغانستان خپل تولیدات ولري 5.      افغانستان خپله بريښنا ولري 6.      افغانستان توکي ټولې…

د غازي امان الله خان سل ارمانونه

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

بیست و هشتم اسد، حماسه یک روز، افتخار جاویدان، روز استرداد استقلال کشور است، که از آن ۱۰۰ سال میگذرد. در بیست و…

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

19 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری مقالې تاند No comments

نور

د خپلواکۍ فکر | معروف افغان

ازادي او خپلواکي، دوه جلا مفاهیم افاده کوي او لازمه ده چې جلا جلا چلندونه ورسره وشي. د ازادۍ په…

د خپلواکۍ فکر | معروف افغان

18 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني…

تاند، دوشنبه د اسد ۲۸مه: په بلخ کې یوې ناوې او زوم د خپلواکۍ د سلمې کلیزې له ورځې سره…

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني کالیو کې واده وکړ

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

طالبانو بغلان کې د خپلواکۍ سلمه کلیزه نمانځلې ده

تاند، دوشنبه، د اسد ۲۸مه: طالب ویاند ذبیح الله مجاهد وایي، جنګیالیو یې نن تر خپلې ولکې لاندې ځینو سیمو…

طالبانو بغلان کې د خپلواکۍ سلمه کلیزه نمانځلې ده

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

د خپلواکۍ لمانځل څه ګټه لري؟

لیکنه: نورالله غازي هیوادونه د خپلواکۍ په لمانځلو سره خپلو خلکو ته بیا بیا وریادول غواړي چې دا هیواد داسې په…

د خپلواکۍ لمانځل څه ګټه لري؟

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

غازي امان الله خان ته | ګل آغا احمدي وردګ

رښتیا هم چې تا سل کاله مخکې په نره توره د افغانستان آزادي له اشغالګرو انګرېزانو څخه بېرته واخیسته او…

غازي امان الله خان ته | ګل آغا احمدي وردګ

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د افغانستان د خپلواکۍ ستونزمن مزل

لیکنه: محمد نور الهام افغانان د ۲۰۱۹ کال د آګسټ په ۱۹مه چې د ۱۳۹۸ ل ل د زمري له ۲۸مې…

د افغانستان د خپلواکۍ ستونزمن مزل

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور
  • 1
  • 2