Categories

اعلان

Loading…

د انټرکټیکا یخونو اوبو کېدل او چاپېریال ته ګواښونه / نوربادشاه یوسفزی

د انټرکټیکا لویه وچه چې د ځمکې په جنوبي قطب کښې پرته ده او د یخونو او واورو سترې زېرمې ئې ځان کښې ساتلي د هوا په تودېدو د سمندرونو لوړوالي کښې لوی بدلون راوستلای شي، دغه بدلون چې د اوبو لوړوالي سبب کیږي لویې وچې او زمونږ چاپېریال ګواښي.د چاپېریال ساتنې ادارو د څېړنو له مخې چې په انټرکټیکا لویه وچه کښې ئې کړي د نړیوالو سمندرونه سطحه په راتکونکې کښې د اوس په پرتله دوه ځله لوړېدلای شي. د همدې پېړې تر پایه د سمندرونو سطحه د واورو او یخونو د اوبه کېدو له کبله تر یوه متره په لوړېدو ده، د همدې اټکلونو له مخې به تر ۲۵۰۰ کال پورې د نړی د سمندرونو سطحه تر درې مترو د اوس په پرتله لوړه شي.

د څېړنو له مخې په تېرو ۲۸۰۰ کلونو راهیسې په روان کال کښې د سمندر د سطحې په لوړوالي کښې ډېروالی راغلی چې تر ۲۱۰۰ پورې به د سمندر سطحه تر یو متر او یو دېرش سانتي (۱.۳۱ متره) پورې نوره هم لوړه شي.

د آی پي سي سي (Intergovernmental Panel on Climate Change) ادارې په ۲۰۱۳ کال کښې د یوه اټکل شمېر په توګه ویلي وو که چېرې په نړۍ کښې د کاربن کارولو باندې بندیز ولګول شي د سمندر د سطحې دا لوړوالی به تر ۲۱۰۰ پورې ۹۸ سانتي متره وي.د انټرکټیکا لویې وچې د یخونو د اوبو کېدو او تاثیر ئې په سمندرونو باندې په اړه ډېر بحثونه کیږي، خو د تېرکال د څېړنو له مخې د انټرکټیکا یخونو اوبو کېدل به د سمندرونو سطحه د یوه متر څخه لوړه نشي کړای او همدا څېړنه وايي چې تر ۲۱۰۰ کال پورې به د سمندرونو سطحه د انټرکټیکا یخونو د اوبو کېدو له امله ۱.۱۴ متره لوړه شي.

سائنسپوهان وايي کوم ماډلونه چې دوی د سمندرونو د لوړوالي د ارزولو لپاره جوړ کړي د اصلي سمندرونو څخه ډېر کره شمېرې ښودلی شي ځکه د سمندرونو څخه د لاسته راغلو څوګونو شمېرو او معلوماتو په بنسټ جوړ شوي.په دې ماډلونو کښې د لاندې څخه په تودو اوبو د واورو ویلې کېدلو ته هم پام شوی دی، په دې څېړنو کښې د اورښتونو له امله د واورو اوبو کېدل هم ارزول شوي چې د واورو اوبو کېدلو تاثیر په سمندرونو کښې ښيي او دا هم ښکاروي چې د یخونو ټوټې څنګه ماتیږي.

د انټرکټیکا په اړه د برتانیې د څېړنو ادارې (British Antarctic Survey) پروفیسر ډېوېډ واګهن وايي لویه پوښتنه دا ده چې دا هر څه به کله پېښیږي؟ زه نه پوهېږم خو دا یوه مهمه پوښتنه ده چې تر ۲۱۰۰ پورې به د سمندر سطحه دومره لوړه ځي.

391 total views, 3 views today

1 comment

  1. شوکت Reply

    ډیر ښۀ راپور مو جوړ کړيدي. په قلم مو برکت شه. دا کال اوړی کښ به کروز جهازونه د شمالی قطب په لاره اولنی وار د یورپ نه امریکا کاناډا ته ځی. وجه ددغه واورو اوبه کیدل دی چه لاره پري جوړه شوه.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

د خپلواکۍ سلمه کلیزه دې بختوره وي| احسان ارینزی

د نړۍ په ټولو هېوادونو کې داسې عنعنوي، فرهنګي، دیني او ملي ورځې شته چې خلک او حکومتونه یې په…

د خپلواکۍ سلمه کلیزه دې بختوره وي| احسان ارینزی

21 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د خپلواکۍ د سلمې کلیزې په ویاړ نن شپه د…

تاند، چهار شنبه، د اسد ۳۰ مه: د کورنیو چارو وزارت اعلان کړه چې نن د اسد په ۳۰مه به…

د خپلواکۍ د سلمې کلیزې په ویاړ نن شپه د کابل پر ۳ غونډیو اورلوبه کېږي

21 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

فرخنده باد صدمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان

استاد عارف نظر صدسال پیش از امروز مردم آزاده افغانستان، ثمره جانبازی ها، قهرمانی ها و مبارزات استقلال طلبانه فرزندان خویش…

فرخنده باد صدمین سالگرد استرداد استقلال افغانستان

20 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری تاند No comments

نور

د غازي امان الله خان سل ارمانونه

1.        افغانستان منظم مالیاتي سیستم ولري 2.      افغانستان قوی مالي نطام ولري 3.      افغانستان خپلې پیسې ولري 4.      افغانستان خپل تولیدات ولري 5.      افغانستان خپله بريښنا ولري 6.      افغانستان توکي ټولې…

د غازي امان الله خان سل ارمانونه

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

بیست و هشتم اسد، حماسه یک روز، افتخار جاویدان، روز استرداد استقلال کشور است، که از آن ۱۰۰ سال میگذرد. در بیست و…

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

19 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری مقالې تاند No comments

نور

د خپلواکۍ فکر | معروف افغان

ازادي او خپلواکي، دوه جلا مفاهیم افاده کوي او لازمه ده چې جلا جلا چلندونه ورسره وشي. د ازادۍ په…

د خپلواکۍ فکر | معروف افغان

18 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني…

تاند، دوشنبه د اسد ۲۸مه: په بلخ کې یوې ناوې او زوم د خپلواکۍ د سلمې کلیزې له ورځې سره…

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني کالیو کې واده وکړ

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

طالبانو بغلان کې د خپلواکۍ سلمه کلیزه نمانځلې ده

تاند، دوشنبه، د اسد ۲۸مه: طالب ویاند ذبیح الله مجاهد وایي، جنګیالیو یې نن تر خپلې ولکې لاندې ځینو سیمو…

طالبانو بغلان کې د خپلواکۍ سلمه کلیزه نمانځلې ده

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

د خپلواکۍ لمانځل څه ګټه لري؟

لیکنه: نورالله غازي هیوادونه د خپلواکۍ په لمانځلو سره خپلو خلکو ته بیا بیا وریادول غواړي چې دا هیواد داسې په…

د خپلواکۍ لمانځل څه ګټه لري؟

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

غازي امان الله خان ته | ګل آغا احمدي وردګ

رښتیا هم چې تا سل کاله مخکې په نره توره د افغانستان آزادي له اشغالګرو انګرېزانو څخه بېرته واخیسته او…

غازي امان الله خان ته | ګل آغا احمدي وردګ

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د افغانستان د خپلواکۍ ستونزمن مزل

لیکنه: محمد نور الهام افغانان د ۲۰۱۹ کال د آګسټ په ۱۹مه چې د ۱۳۹۸ ل ل د زمري له ۲۸مې…

د افغانستان د خپلواکۍ ستونزمن مزل

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د پاچا امان الله؛ اصلاحات او مخالفتونه/ زاهدخلیلي

پاچا امان الله په ۱۹۱۹ کې د خپل پلار له وژل کېدو وروسته پاچا شو. پوځ، لوړ پوړو چارواکو او…

د پاچا امان الله؛ اصلاحات او مخالفتونه/ زاهدخلیلي

19 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور
  • 1
  • 2