Categories

اعلان

Loading…

د کنډرونو د کلا درواغ/ عصمت قانع

کنډواله کلا خو اوس اباده وه، اما د کنډوالې نوم پرې پوخ شوی وو.
په ټوله سیمه کې کنډواله کلا په یوه متل بدله شوې وه، چې چا به لږ څه مبالغه وکړه، نو د عکس العمل په توګه به پسې ویل کېدلو چې پلانی سړی د کنډوالې کلا درواغ وایي.
ما خو د کنډوالې کلا درواغجن نه وو لیدلی، خو په خلکو کې مشهوره وه، چې د کنډوالې کلا د کلي درو تنو درواغجنو داسې درواغ ویلي وو، چې نه د زمانې هېرېدلو او نه د خلکو له ذهنونو وتلو.
دغه درې تنه درواغجن نسل پر نسل د خلکو په یادو وو او د درواغو د ابدي سمبولونو په توګه د هېرېدلو او فناه کېدلو نه وو.
کنډواله کلا د یوه نسبتاً لوړ غره په تنګه دره کې پرته وه، چې د اوړي موسم یې خورا سوړ وو او په مني کې به سړو بادونو د وږو لېوانو په څېر په کې انګولل. کنډواله کلا اوس په یوه کلي بدله شوې ده.
د کنډوالې کلا چینه په اوړي کې یخه او په ژمي کې توده وه، په سیمه کې مشهوره وه چې د کلا د خلکو یو رسېدلی او ولي الله نیکه مکې شریفې ته تللی وو او هلته یې دوعا کړې وه، چې خدایه زما د کلي چینه ګۍ د ژوندانه ښائستوکې چینه ګۍ کړې چې په هر موسم کې د انسان اړتیاوې پرې پوره وي، همدا وجه وه چې د چینې اوبه په اوړي یخې او په ژمي تودې وې.
د سخت کال په سخت ژمي باندې سړه هوا د انسان له زغمه وتلې وه، د دغه ساړه ژمي تعریفونه او صفتونه کېدل، غندنې یې کېدلې او د ظلمونو یادونې یې په مجلسونو، پیتاوو او لمرینو غرمو کې د مجلس په خوږو بدلې شوې وي.
هر چا به د ساړه کال د سړو څپو په تعریف او توصیف کې خپلې خپلې بابولالې غږولې، د کنډوالې کلا د لمر خاته خواته یوه نرۍ کوڅه غځېدلې وه، چې کلاوالو به ورته د شاه توت کوڅه ویله.
د دغې کوڅې درواغجن ضمټ نومېده. ضمټ به ویل چې سږکال زموږ په کوڅه کې داسې ساړه وو، چې له خولې به مو ساه واېستله منجمده واوره به ترې جوړه شوه او سړپ پر ځمکه به ولوېدله، یعنې د هوا نم به هم ورسره جامد شو.
د کلا د شمالي خوا کوڅه بیا د شنډه توت کوڅه وه، د دغې کوڅې درواغجن اټک نومېده او په مبالغه کې د ټول کلي میر ګڼل کېده.
اټکل به ویل چې ساړه نو زموږ په کوڅه کې وو، لاحوله و لا قوة چې کله به صحرا ته د رڼو جواب چایو لپاره ولاړو، نو د متیازو داره به مو په ذکر پورې رڼه نیزه شوه، بیا به مو په تبرګي غوڅه کړه او هاخوا به مو وغورځوله.
د کلي د لمر لوېدو کوڅه نو د چنار کوڅه وه. د چنار د کوڅې درواغجن خاټک نومېده، خاټک وازې ځمبېدلې سترګې، پراخ مخ، لوړه پوزه، اوږده ږیره او تخته ټټر درلورد.
په خبرو کې یې د جانه ګله تکیه کلام استعمالاوه، خاټک د چنار د کوڅې یخنۍ ته د قیامت سیلۍ ویله او د شاه توت او شنډه توت د کوڅو یخنۍ او ساړه یې پر سړو څپو او واورینو بادونو نه شمېرل.
خاټک به ویل چې جانه ګله ساړه، نو زموږ په چنار کوڅه کې وو، داسې ساړه بادونه تر اوسه پورې د دنیا پرمخ په بل ځای کې نه دي راغلي.
موږ چې به په چنار کوڅه کې د ضرورت په وخت کې پسکه واچوله، نو د توپ غونډاری به ترې جوړ شو او د کوټې پر غولي به ورغړېد او وبه رغړېد، خو چې کله به مو د اور بخارۍ ته لږ څه ګرم کړ، نو ټیزززز به شو او وابه لوتلو.
د خاټک درواغو به د ضمټ او اټک د درواغو نیزې او واورې داسې په مخه پسې واخستې لکه تېز باد چې په ځنګله کې زیړې خزان وهلې پاڼې پرمخ پسې واخلي.
ارګ هماغه کنډواله کلا ده. د چار چنار په ماڼۍ کې یې یو ډول درواغ ویل کېږي. د شاه توت او شنډه توت په کوڅو کې یې بل ډول بابولالې روانې دي.
هېڅوک دې ته نه حاضرېږي، چې ملت له هغې ناروا تبې څخه خبر کړي، چې دا وخت د افغانستان په رګونو ورننوتې ده.
اقتصادي رکود په تېرو ۱۴ کالو کې د لومړي ځل لپاره خپل اوج ته رسېدلی دی، امنیت خو سر خوړلی دی، ځکه چې امنیت تامینونکي قوتونه د جنګي باج ګیرانو د راج او باج د حصول لپاره عملاً په کندز کې، په بغلان کې، په بدخشان کې او په بادغیس کې د حکومت او دولت پرضد بغاوت او شرارت ته سوق شوي دي.
جمهور رییس لګیا دی د بدخشان د واخان غرونه غار غار کوي او بیا یې د افغانستان تر غربه پورې د اوسپنې په پټلۍ پورې تړي.
اجرائیه رییس یې د حکومت د باغي او طاغي والیانو د مدافع وکیل په توګه هره ناروا په روا پورې تړي.
محقق د ایران پر ګټو تحقیق کوي، مهندسان یې بیا د روپو د لغمونو لپاره نقشې راباسي.
هر څه ګډوډ دي او د کنډوالې کلا معاصر درواغ د ضرب المثلونو او ډبرینو خطونو په توګه د تاریخ پر هېنداره خپل تصویرونه را ښکاره کوي.
افغانستان کنډواله، کنډواله پروت دی، د درواغو حکومتي مقامت یې هم د سرپرستۍ په دنده اخته دي.
وايي،
نن دلې سبا به ځې
تر غږ دې جار شم میلمنې
هر څه چې په لاس درځي صرفه مه پرې کوه، سبا له دې مقامه لېرې کېږم، نو نن که په درواغو یا رښتیا وي باید کنډولک له شلومبو ډک شي.

755 total views, 3 views today

1 comment

  1. jamal Reply

    قانع صیب په قلم دی برکت شه ، زره می دیرخفه وو ستاسولیکنی ته می دیر وخندل ، تل خوشحاله اوسی.

Leave a Reply to jamal Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

بیست و هشتم اسد، حماسه یک روز، افتخار جاویدان، روز استرداد استقلال کشور است، که از آن ۱۰۰ سال میگذرد. در بیست و…

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

19 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری مقالې تاند No comments

نور

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې…

د افغانستان د خپلواکۍ د ترلاسه کولو د سلمې کلیزې په مناسبت: پوهاند محمد بشیر دودیال مقدمه خپلواکي  یواځې د هغې د معنوی…

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې او ریفورمونه

21 Jul 2019 خپلواکي کالمونه مقالې تاند Comments (1)

نور

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

 دا اوونۍ ګڼو افغانانو له انګریز ښکیلاک نه د افغانستان د خپلواکۍ د اعلان ۹۶ کلیزه په خورا شور ونمانځله.…

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

20 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني…

تاند، دوشنبه د اسد ۲۸مه: په بلخ کې یوې ناوې او زوم د خپلواکۍ د سلمې کلیزې له ورځې سره…

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني کالیو کې واده وکړ

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

ستادشهسوارسنګروال برېتانیا له یوې خوا پدې پوهېده چې اوس یې به نورو ستونزو او وسوسو سربېره په سیمه کې افغانستان ته…

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

15 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند Comments (1)

نور

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور…

پوهاند محمدبشیر دودیال سریزه    په ۱۹۱۹م. کال کې  افغانستان د  امان الله خان تر مشرۍ لاندې، د افغانستان د زړور ملت په…

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور مترقي پروګرامونه

16 Jul 2019 ټولنیز علوم خپلواکي کالمونه تاند No comments

نور

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د…

تاند، یکشنبه، د اسد ۲۷مه: تاند ته د ارګ یوې مؤثقې سرچینې د ورکړیو معلوماتو په اساس د کابل شهر…

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د سلمې کلیزې جشن وځنډاوه

18 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

تاند نیوز ډیسک: افغان حکومت مالیې وزارت ته امر کړی چې د خپلواکۍ د بیا ګټلو سلمې کلیزې نمانځنې لپاره…

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

24 Jun 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (2)

نور

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

 اسدالله نورزی     هر کال چې د خپلواکۍ د لمانځلو ورځ رانږدې شي نو په ځوانانو کې په پراخه توګه بحثونه…

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

19 Aug 2018 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

شاه امان الله له هغې ورځې چې د افغانستان خپلواکي یې له انګلېس څخه د سختو جګړو او مبارزو وروسته…

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

19 Aug 2017 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

خپلواکي له کلي مفهومه تر جزیاتو لږ ترلږه دغه څلور معادل مفاهیم په انګریزۍ کې شته : استقلال ، خود ارادیت ،…

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

26 Aug 2016 بدلون خپلواکي تاند Comments (2)

نور

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

د زمري اته ويشتمه د افغانستان د خپلواکۍ ورځ ده، له نن نه ۹۶ کاله وړاندې په ۱۲۹۸ لمريز کال…

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور
  • 1
  • 2