Categories

اعلان

Loading…

دوې خاطرې/ استاد سعدالدین شپون 

ړه یې رانه اوخکی دی که کاږلی
او
د نوازطایر درفشانۍ

ډاکټر مکښ تماشه سړی دی، تماشه کارونه یې کړي او لایې کوي. اوس اسراییلو کې مهاجر دی. دا یې دوه. اول کار یې دا و چې پخواني باچا ته یې یو تازي سپی ان ایټالیې ته وړی و.

 خو تر هرڅه یې زما د ده خبرې، په تیره پښتو خوښیږي. د خپل نوم د شانزول کیسه کوي چې په کونړ کې د یوه خوشبویه سارایی بوټي نوم دی، خلک یې غونچه یا ډنډر د خونو یا جومات په چت ځړوي، چې وچ شي نو د مشکو بوی کوي، د ده په وینا «غوړاسکې غوړاسکې ډډوزې یې خیژي». د خپل قوم، د ساپیو پورې لګیږي چې «جاهل خلک دی، هر شی اپوټه تلفظ کوي. د استاد رسول امین دفتر کې یې ما ته یو څو مثالونه راکړل:

مکخ یا مکښ= مشک، وایه= ویوه، ناپړیته = ناشپپړه، سړیه یا یره= غوله، زړه= ړه، لویه یا د واده ډله = جاخه، چې مور اولاد ته په غوسه شي: خدای دې مړ که چې مړ شې. کوبر (کبر) دې وکم.(ګویا مور ښیرا کوي چې په زوی کبر کوي، نو خامخا بده ورپیښیږي).

اورېدلي مې دي چې مکښ اوس، چکوسلواکیا کې، پراګ کې دی. پښتو ډرامې او فلم  سیناریو لیکونکي، وکیل په څیره کې دومره  سوله مل ته ورته دی چې بله نه پکې جوړیږی

په خپله هم خواږه داستانونه لیکي چې زما په نظر یو څه د پښتنو له عنعنې، یا د پيښور د پښتنو په وینا، روایتي معاشرې سره فرق لري. ما ورته ولیکل. همداسې مې هم زرین انځور صیب  ته هم یاده کړه. خو هغه زما خپلې لیکنې رایادې کړې چې یو څه آزادې دي. وروسته خبر شوم  چې یوه بل یار ځواب ورکړی و چې «هغه خو لیسنس لري»

دغه «د پوختنو معاشره » مې اول ځل د پرو فیسر نواز طایر نه واورېده چې د پیښور د پوختو اکاډمۍ مشر و. د دې پرو فیسر دوې درفشانۍ، زما په زړه لکه خنجر راخښې دي چې ده ته مې هم ویلي دي.

یوه درفشاني:

زه ستړی ستومانه د اکوړې خټک، د خوشال بابا د زیارت نه پيښور ته راغلم، نیغ اکاډمۍ ته لاړم چې په نوازصیب وژاړم چې د خدای پار دی، د بابا قبر ړنګ بنګ پروت دی. که یې ترمیم وشي. د رحمان بابا د ښکلي زیارت د ماڼۍ، مبارکي مې ورکړه، خواست مې وکړ که د خوشال بابا د قبر دپاره هم بسپنه  ټوله شي. د پښتو اکاډمۍ رییس د ناشتې اډر ورکړ چې په (ټي ثانیه کې) فټافټ  بیره راوړله خو د کوربه دې بلې خبرې راباندې زهر کړه. ویې ویل ،«خوشال له څوک چنده نه ورکوي، ځکه چې د پوختنو د معاشرې  خلاف و.»

په ما اور بل شو نو د ادب پروا مې و نه کړه، ومې ویل، دا ته چا د پښتنو د معاشرې  ټیکه دار کړې؟» هماغسې وږی، ستړی ستومانه ترې راووتم.

بله درفشاني:

په یوه بل محفل کې نواز طایر په ډیر فخر ویل چې «زه واحد پاکستانی یم چې له سرحده  مې اخوا، افغانستان پلو قدم هم نه دی اخیستی ما د خدای بښلی استاد خادم مشهوره ځورلې تکرار کړه،«لعنت د خدای شه په دې توره !»

555 total views, 1 views today

2 comments

  1. پوهنمل طلا حبیب زی Reply

    تر ډیره دی راته ژوندی اوسی شپون صایب په دا خوږو خاطرو ،دومره خوږی او روانی یی لیکی چی سړی یی په لوستلو لاس نیولی درسره داسی ګرځی چی ته به وایی هم هلته درسره وم.

  2. Hassan Reply

    یاره شپون صیب خدای د اوږد عمر در کړی او الله د همداسی زړور لره چی مونږ د د پرو فیسر نواز طایر له در افشانیو نه خبر کړو. تاسو لیکلی دی چی« دی واحد پاکستانی دی او له سرحده یی اخوا افغانستان پلو قدم هم نه دی اخیستی .» خدای د دا ناولی هیڅکله زمونږ پاکی او مقدسی خاوری ته را نه ولی او هملته په چټلستان کی دی پروت وی. او هملته دی « سپیډ کوی چی ټایم پاس کیږی.»
    زما افسوس په دی راځی چی د دی باتور قوم ژبه د داسی تش په نوم پروفیسورانو له لاسه په ورکیدو ده.

Leave a Reply to Hassan Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

بیست و هشتم اسد، حماسه یک روز، افتخار جاویدان، روز استرداد استقلال کشور است، که از آن ۱۰۰ سال میگذرد. در بیست و…

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

19 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری مقالې تاند No comments

نور

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې…

د افغانستان د خپلواکۍ د ترلاسه کولو د سلمې کلیزې په مناسبت: پوهاند محمد بشیر دودیال مقدمه خپلواکي  یواځې د هغې د معنوی…

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې او ریفورمونه

21 Jul 2019 خپلواکي کالمونه مقالې تاند Comments (1)

نور

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

 دا اوونۍ ګڼو افغانانو له انګریز ښکیلاک نه د افغانستان د خپلواکۍ د اعلان ۹۶ کلیزه په خورا شور ونمانځله.…

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

20 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني…

تاند، دوشنبه د اسد ۲۸مه: په بلخ کې یوې ناوې او زوم د خپلواکۍ د سلمې کلیزې له ورځې سره…

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني کالیو کې واده وکړ

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

ستادشهسوارسنګروال برېتانیا له یوې خوا پدې پوهېده چې اوس یې به نورو ستونزو او وسوسو سربېره په سیمه کې افغانستان ته…

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

15 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند Comments (1)

نور

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور…

پوهاند محمدبشیر دودیال سریزه    په ۱۹۱۹م. کال کې  افغانستان د  امان الله خان تر مشرۍ لاندې، د افغانستان د زړور ملت په…

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور مترقي پروګرامونه

16 Jul 2019 ټولنیز علوم خپلواکي کالمونه تاند No comments

نور

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د…

تاند، یکشنبه، د اسد ۲۷مه: تاند ته د ارګ یوې مؤثقې سرچینې د ورکړیو معلوماتو په اساس د کابل شهر…

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د سلمې کلیزې جشن وځنډاوه

18 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

تاند نیوز ډیسک: افغان حکومت مالیې وزارت ته امر کړی چې د خپلواکۍ د بیا ګټلو سلمې کلیزې نمانځنې لپاره…

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

24 Jun 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (2)

نور

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

 اسدالله نورزی     هر کال چې د خپلواکۍ د لمانځلو ورځ رانږدې شي نو په ځوانانو کې په پراخه توګه بحثونه…

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

19 Aug 2018 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

شاه امان الله له هغې ورځې چې د افغانستان خپلواکي یې له انګلېس څخه د سختو جګړو او مبارزو وروسته…

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

19 Aug 2017 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

خپلواکي له کلي مفهومه تر جزیاتو لږ ترلږه دغه څلور معادل مفاهیم په انګریزۍ کې شته : استقلال ، خود ارادیت ،…

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

26 Aug 2016 بدلون خپلواکي تاند Comments (2)

نور

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

د زمري اته ويشتمه د افغانستان د خپلواکۍ ورځ ده، له نن نه ۹۶ کاله وړاندې په ۱۲۹۸ لمريز کال…

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور
  • 1
  • 2