Categories

اعلان

Loading…

الفت د افغان روشنفکرۍ شهنشاه/ محمد يار يار \(۵) برخه

د فکرغر

سر يې مه بوله بل نوم ور لره بویه

چي پیدا پکې لوی فکر لکه غر شي

وايي چې انسان د ژبې او خبرو په امتیاز سره له نورو ژویو څخه لار بېلوي او د انساني کرامت پر مسیر روانیږي خو تر ژبي او خبرو لا سترتوب په یوه بل جالب او جذاب خصوصیت کې نغښتی دی چې انسان ته تر خبرې کوونکي بالاتر مقام ډالۍ کوي او پر کایناتو د واکمنۍ بلنه ورکوي او د طبیعت د ډیرو له قهره ډکو قوتو د کنټرول توان ور بخښي، دا ځانګړنه فکر دی.

  فکر انسان د هر ډول تصورېدونکې، آن نه تصور ېدونکی عروج د معراج مدارجو ته رسولای شي.

  نن د همدغه فکر په برکت انسان د کهکشانو هغه لارې او بیابانونه کچ کړي دي چې موږ ته اوس هم ناممکن ایسي، درواغ يې بولو، کفري چټیات ورته وایو او د غه ډول ټیټ شعور نه یوازي زموږ د جاهلو او تنګ نظرو کولکټیفونو قسمت دی بلکې د ساینسي تدریس په ساحه کې مو هم دغه ډول علمي واقعیتونه د اوهامو پېریان ښوول کېږي.

  هغه لحظه او هغه منظره مي همدا اوس هم سترګو ته دا سي جګه ولاړه ده چي د کندهار ښار د البیروني لېسې په اتم ټولګي کي مو سپین ږیري استاد، چي ټول عمر يې په معلمۍ او د وطن د زامنو په روزنه او پوهولو کي تېر کړی و، د کتاب لوړه څنډه يې د پزې له سر سره لګولې وه، خوله يې د کتاب د دېواله هاخواته پرته وه خو له خبرو یې یو جهان تمسخر احساسېده او داسي يې فرمایل:

  «سپوږمۍ ته د انسان سفر خو په دې دلیل درواغ درته ثابتوم چي که دا رښتیا وای، باید له ځان سره یې  یوه زیاته اندازه تور پراشوټ ټوکر وړی وای او د ښپوږمۍ یوه برخه يې په پوښلې وای او موږ ته يې ثابته کړې وای چي دا يې د دې حقیقت ثبوت، ځکه که يې هغه ځای ته تګ په وسه پوره دی نو دا کار هم باید وکړای شي.»

  دا هغه مکتب وو چي زه يې په ورتګ د خپل ماجت ملا تکفیر او له دیني سبقه وشړلم، په دې دلیل چي مکتب د کفرځاله ده ځکه هلته ساینس لوستل کیږي او ساینس د شیطان علم دی.

   کله چي یوه ټولنه د ناپایه جهالت په تاریکه کې غرقه شي نو د نورو محیطوپه باب خو يې سوال نه پیدا کیږي، د ساینس ساحه به يې هم تر سږمو له دغسي کثافاتو څخه بوزېدلې وي.

   له دغسي تعلیمي چاپېرچله به سړی څنګه د فکري ودې هیله ولرلای شي؟ په دغسې محیط کې به څنګه څوک د سرونو په کډووانو کي د غره غوندې فکر پیدا کېدو تمه وکړي، چي بیا دغسي سر ته سر ویل سپکاوی وګڼل شي او تر سر د ستراو سنګین نامه په لټه کې يې شو؟

  استاد الفت یوبل ځای هم وايي:

چا جهان ته تش کډو غوندې سر راووړ

چا په سر کې فکر لوی لکه غر راووړ

حیف چي زموږ ټولني ته خو د ګوتو په شمېر غرفکره انسانان راتلای، د افغانستان په نوم زموږ دا وړوکي جهان ته خو تل د کډووانو نا تمامه بارونه را روان وي او له روښانو افکارو سره د ښمني مو لکه چي جینیټیکي خاصیت وي.

  فکر کوم که بې فکره سر ته کډو ووایو نو انصافاً چي سمه تشبیه به نه وي او مشکله به وي چي د دغسي سر او کډو تر منځ کومه خاصه مشترکه وجه پیدا کړای شو ځکه چي له فکره تش سرونه هیڅ په درد نه خوري بلکي خپله دردونه تېروي او نور مخلوقات په دردو اخته کوي، مګر له کډو څخه څو رنګه خوندوري غذاوې جوړېدلای شي او په باب يې دا انګېرنه خو لا بله ځانګړنه ده چي څلوېښت شپې په نس کي ثنا وايي.

  نو لکه الفت صاحب چي د هغسې سر لپاره په یوه بل مناسب او ماناداره نامه پسې ګرځي د دغسي سر لپاره هم باید په یوه سپک او مناسبت لرونکي نوم پسې وګرځو.

  مګر د انساني مسولیت پر بنسټ به انساني هڅه دا وي چي په خپلو سرو کي د غرو غوندې پرتمین ان تر دې لاهم عظیم انساني افکار وروزو.

  هر انساني سر له خورا حیرت انګېز خارق العاده ظرفیت څخه برخوردار دی، چي د ټول کیفیت او ماهیت پر کشف او درک يې لا بشر نه دی قادر شوی، اما د حقایقو پېژندلو، نورو پرمختیاوو او نا قابل تصور کیسو د رابرسېرولو علمي لړۍ به تر صور اسرافیل پوري روانه وي.

دا د روشنفکره او رڼا پالو مغزو په غره هومره افکارو پوري اړه لري چي څنګه د انساني کوپړیو په لایتناهي بیابانو کې د رڼو افکارو تاوده او روښنايي بخښونکي غرونه تر هسکه هسکوي.

  سر یې مه بوله بل نوم ور لره بویه

چې پیدا پکې لوی فکر لکه غر شي

بدلون اوونيزه \ لومړی کال\(6) ګڼه\ چارشنبه\عقرب۷\ ۱۳۹۳

176 total views, 1 views today

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

د اسد د ٢٨مې جشن کمرنګه دى

 نن د اسد اته ویشتمه د بریتانیا د وخت له امپراطورۍ څخه  د افغانستان د خپلواکۍ د بیرته لاسته راوړلو…

د اسد د ٢٨مې جشن کمرنګه دى

19 Aug 2013 خبرونه خپلواکي Taand.Com Comments (4)

نور

د اسد د میاشتی ۲۸ د افغانستان د آزادی ورځ/…

نن د چهار شنبی ورځ د اسد د میاشتی ۲۸ نیټه ذه. دا هغه ورځ ده چې ۹۶ کاله پخوا په…

د اسد د میاشتی ۲۸ د افغانستان د آزادی ورځ/ محمد اجمل زرمتی

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

د زمري اته ويشتمه د افغانستان د خپلواکۍ ورځ ده، له نن نه ۹۶ کاله وړاندې په ۱۲۹۸ لمريز کال…

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

د اسد (۲۸) مه د افغانانو د ازادۍ ورځ

استاد لطيف الله حميد - ((د اسد پر (۲۶)مه نېټه د شپې پر اتو بجو د ژوندون ټلوېزيون په انګړ کې…

د اسد (۲۸) مه د افغانانو د ازادۍ ورځ

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

 دا اوونۍ ګڼو افغانانو له انګریز ښکیلاک نه د افغانستان د خپلواکۍ د اعلان ۹۶ کلیزه په خورا شور ونمانځله.…

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

20 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

موږ او خپلواکي/څېړنوال عبدالغفور لېوال

له شاه زمانه تر دې زمانه، موږ نه خپلواک وو او نه بشپړ ښکېل. له شاه زمانه تر دې زمانه، موږ…

موږ او خپلواکي/څېړنوال عبدالغفور لېوال

24 Aug 2016 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

خپلواکي له کلي مفهومه تر جزیاتو لږ ترلږه دغه څلور معادل مفاهیم په انګریزۍ کې شته : استقلال ، خود ارادیت ،…

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

26 Aug 2016 بدلون خپلواکي تاند Comments (2)

نور

شاه غازي امان الله خان او د افغانستان خپلواکي | ګل…

امان الله خان په ۱۸۹۲ م كال د کابل په پغمان كې زېږېدلى، د امیر حبیب الله خان زوی، د امیر…

شاه غازي امان الله خان او د افغانستان خپلواکي | ګل محمد پښتون

18 Aug 2017 خپلواکي مقالې تاند Comments (2)

نور
  • 1
  • 2