Categories

اعلان

Loading…

کلیوال وال شاعر، اخترمحمد دلسوخته

محمدابراهیم سپېڅلی، کندهار

په عمر سپين ږېرى و، ليکن فکر، طبيعت او راتلونکي ته ښې هيلي يې ځواني وي. 
هيڅکله يې په کندهار کي يوه مشاعره او ادبي ناسته نه قضاء کوله. 


 که څه هم کور يې په ارغنداب ولسوالۍ کي و، ليکن په مشاعرو او ادبي ناستو کي به يې تر ناوخته پوري ونډه اخيسته. 
ډېر خاکسار، انسانپال او کليوال پښتون و.


 زه د ده له شعرونو سره ( دارغند دڅپو ژبه) ادبي تذکره ، کندهار مجله او طلوع افغان ورځپانه کي اشنا وم. 


خو د ښو اخلاقو دغه انسان مي په ١٣٨٢ کال کي په لومړي ځل د کندهار د اطلاعاتو او کلتور په رياست کي وليدی.


له ليدولوسره سم يې داسي ښه ولسي کليوالي مجلس راسره کاوه، تابه ويل له ډېره وخته سره پېژنو. 


 اصلي نوم يې اختر محمد و، خو په شعرونو کي يې له ځانه سره د (دلسوخته ) تخلص يادوى. 


په کال ١٣٢٥ لمريز د کندهارد ارغنداب په شاعرانه سيمه کي زېږېدلى و. 


د عمر په شل کلنۍ کي يې د شعر ويلو ډګر ته مخه کړې وه. 


 اخترمحمد(دلسوخت) ليک او لوست نه وکړى، خپل شعرونه يې تر جوړولو وروسته په ريکارډر(ټیپ) کي ثبتول ،بيا به يې په کلي کي يو لوستى ځوان پېدا کوی او هغه به له ټيپ څخه دده ثبت سوي شعرونه د کاغذ مخ ته راايستل. 


 خداى بخښلى دلسوخته يو وخت د مرکي په ترڅ کي راته ويلي و، په زرګونه شعرونه لري، ليکن د يوچا له ښه کتلو وروسته به يې چاپوي. 


 د دلسوخته يوه بله ځانګړتيا داوه، چي په اکثره مشاعرو کي به يې شعرونه في البديهه د سټيج پر سر جوړول او په ځينو شعرونو کي به يي د طنز مالګه هم ګډه وه. 


 د مرحوم دلسوخته شاعري د ده په څېر کليوالي رنګ لري، همدا سبب و چي تر ډېره په کليوالو بانډارونو کي سيمه ييزو سندرغاړو له سيمه ييزي موسيقۍ سره یې په مینه مینه وايي.


 هغه مهال(۱۳۸۲) چي زه د طلوع افغان ورځپاڼي د مرستيالۍ ترڅنګ د ياد اخبارد ادبي پاڼي چلوونکى هم وم، نو دلسوخته به راته خپل نوي شعرونه په اونۍ کي د چاپ لپاره يو ځل خامخا راوړل او ادبي پاڼه به يې له ځان سره کلي ته وړل، هلته به يې له لوستو ځوانانو غوښتل، چي په پاڼه کي خپاره سوي شعرونه او ادبي توکي ورته ولولي. 


 که په کومه مشاعره کي به يې نوبت وځنډېدى، نو هيڅکله به يې د ځینو تلواري شاعرانو په ډول خوا نه بدوله او پر خپل نوبت به يې په خندانه څېره شعرونه د سټیج پر سر په ځانګړي کلیوالي انداز ویل.

 
 د کندهار د ټولو ليکوالانو او شاعرانو سره يې ښه راشه درشه درلوده او د مشاعرې هرګډونوال هڅه کول، د ده شعرونه د سټيج پر سر په يوه ځانګړي انداز واوري. 


د ده شعرونو ته تل په مشاعرو کي د ګډونوالو لخوا ورته زياتي چکچکي کېدلې. 


دلسوخته به ويل، زيات شعرونه يې په هيواد کي د روانو ناخوالو او جنګونو له امله له منځه تللي دي.  
 هغه وخت چي خداى بخښلى علامه رشاد بابا کندهار ته (کندهار د تاريخ په اوږدو کي ) سمينار ته تشریف راوړی ؤ، نو  مرحوم دلسوخته به ډېره هڅه کوله، چي د علامه بابا څنګ ته نژدې کښېني او خپل شعرونه ورته ووايي. 

علامه بابا به ځوانانو ته ويل: «هڅه وکړئ، د دلسوخته شعرونه په يوه ټولګه کي راټول کړئ» مګر تراوسه لا ددوی شعرونه په یوې مجموعي کي د چاپ انتظار کوي، خو په کال ( ۱۳۹۲) کي  د کندهار پوهنتون د ښووني او روزني پوهنځي د پښتو ادبياتو د څانګي يو محصل د اخترمحمد(دلسوخته ) د شعرونوپه اړه پر مونوګراف هم کار کاوه خو افسوس!!! چې اخترمحمد دلسوخته په همدغه کال د ورپېښي ناروغۍ له امله د۶۶ کالو په عمر خپل ابدي کورته سفر وکړ. 


 مرحوم دلسوخته به د ادبي ناستو ترڅنګ اکثره سیمه ییزي او نړیوالي راډيوګاني هم تعقيبولې او په يو کومه سيمه ييزه راډويو کي ، چي به یې کله ناکله  د نه خپرېدو وړ څه اورېدلي و، خورا به يې زړه زهيرېدى او ماته به يې ویل « دامو راډیوګاني سولي، چي هرڅه يې زړه غواړي هغه خپروي.»


 داهم د مرحوم اخترمحمد دلسوخته د ارواح خوښۍ په خاطر د دوی يوشعر له تاسې درنو لوستونکو سره هم شریکوم.

چي پر سر يې د غمونو باران وسي
هغه زړه، چي د پښتون وي تنګ به نه سي
خپل بادار ته به په هسک مغزي ولاړ وي 
هر دښمن ته به خنجر د لړمانه سي 
افغانانو سبا کړي ترخې ورځې 
تېر تاريخ ته يې که په غور نظر وسي 
هر جابر يې دى په يو وار پرې ايستلى 
سل کلونه که تېرېږي، هېر به يې نه سي
د خپل دين او د وطن ازادي غواړي
هر افغان به شين زمرى، دخپل ځنګله سي.

1,111 total views, 1 views today

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

۸

د خپلواکۍ 100 کالیزه Independence

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

بیست و هشتم اسد، حماسه یک روز، افتخار جاویدان، روز استرداد استقلال کشور است، که از آن ۱۰۰ سال میگذرد. در بیست و…

 بیست و هشت اسد؛ روز استقلال کشور! | توفیق عظیمی

19 Aug 2019 خپلواکي مقالات دری مقالې تاند No comments

نور

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې…

د افغانستان د خپلواکۍ د ترلاسه کولو د سلمې کلیزې په مناسبت: پوهاند محمد بشیر دودیال مقدمه خپلواکي  یواځې د هغې د معنوی…

 تر استقلال وروسته په افغانستان کې اقتصادي او عمرانی چارې او ریفورمونه

21 Jul 2019 خپلواکي کالمونه مقالې تاند Comments (1)

نور

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

 دا اوونۍ ګڼو افغانانو له انګریز ښکیلاک نه د افغانستان د خپلواکۍ د اعلان ۹۶ کلیزه په خورا شور ونمانځله.…

افغانستان ولمانځو که خپلواکي؟ د اکمل داوي

20 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني…

تاند، دوشنبه د اسد ۲۸مه: په بلخ کې یوې ناوې او زوم د خپلواکۍ د سلمې کلیزې له ورځې سره…

بلخي نجلۍ او ځوان د خپلواکۍ په ورځ په اماني کالیو کې واده وکړ

19 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (1)

نور

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

ستادشهسوارسنګروال برېتانیا له یوې خوا پدې پوهېده چې اوس یې به نورو ستونزو او وسوسو سربېره په سیمه کې افغانستان ته…

پاچا امان اله، د دوه ښکېلاکګرو هېوادونو په مينځ کې

15 Aug 2019 خپلواکي مقالې تاند Comments (1)

نور

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور…

پوهاند محمدبشیر دودیال سریزه    په ۱۹۱۹م. کال کې  افغانستان د  امان الله خان تر مشرۍ لاندې، د افغانستان د زړور ملت په…

په افغانستان کې له خپلواکۍ وروسته اداري ریفورمونه او نور مترقي پروګرامونه

16 Jul 2019 ټولنیز علوم خپلواکي کالمونه تاند No comments

نور

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د…

تاند، یکشنبه، د اسد ۲۷مه: تاند ته د ارګ یوې مؤثقې سرچینې د ورکړیو معلوماتو په اساس د کابل شهر…

حکومت د بیګاني خونړي برید له کبله د خپلواکۍ د سلمې کلیزې جشن وځنډاوه

18 Aug 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی No comments

نور

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

تاند نیوز ډیسک: افغان حکومت مالیې وزارت ته امر کړی چې د خپلواکۍ د بیا ګټلو سلمې کلیزې نمانځنې لپاره…

حکومت د خپلواکۍ سلمه کلیزه په ۳۸۴ میلیون افغانیو نمانځي

24 Jun 2019 خبرونه خپلواکي م. عاصم خوږیاڼی Comments (2)

نور

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

 اسدالله نورزی     هر کال چې د خپلواکۍ د لمانځلو ورځ رانږدې شي نو په ځوانانو کې په پراخه توګه بحثونه…

خپلواکي او ازادي (Independence and Freedom)

19 Aug 2018 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

شاه امان الله له هغې ورځې چې د افغانستان خپلواکي یې له انګلېس څخه د سختو جګړو او مبارزو وروسته…

خپلواکي او ترشا یې لوی مکتب | سیف بېژن

19 Aug 2017 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

خپلواکي له کلي مفهومه تر جزیاتو لږ ترلږه دغه څلور معادل مفاهیم په انګریزۍ کې شته : استقلال ، خود ارادیت ،…

خپلواکي څه ده؟/څېړنوال عبدالغفور لېوال

26 Aug 2016 بدلون خپلواکي تاند Comments (2)

نور

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

د زمري اته ويشتمه د افغانستان د خپلواکۍ ورځ ده، له نن نه ۹۶ کاله وړاندې په ۱۲۹۸ لمريز کال…

خپلواکي/ ليکوال : محب الله آرمل

19 Aug 2015 خپلواکي مقالې تاند No comments

نور
  • 1
  • 2